هوش مصنوعی دکترهَستهوش مصنوعی ممکن است درک کاملی نداشته باشد؛ نظر پزشک اولویت دارد.
خلاصه کوتاه درد و ورم مچ دست میتواند علتهای مختلفی داشته باشد؛ برخی علل موضعی مثل کشیدگی یا التهاب تاندونها، کیست گانگلیون، آرتروز یا عفونت هستند و بعضی علل غیرموضعی مثل فشار عصبی (مثلاً تونل کارپال) یا رادیکولوپاتی گردنی (دیسک گردن) میتواند علائمی در مچ و دست ایجاد کند. ورم معمولا نشاندهنده التهاب، آسیب یا تجمع مایع است؛ درد عصبی اغلب با بیحسی، گزگز یا ضعف همراه است اما ممکن است با درد هم تظاهر کند. در ادامه علل شایع، نشانههای افتراقی، بررسیها و اقدامات پیشنهاد شده را آوردهام. علل شایع درد و ورم مچ دست - تندونیت / تنوسینوویت: التهاب تاندونها یا غلاف تاندون (مثلاً de Quervain در طرف شست). درد با حرکت تشدید میشود و ورم موضعی ممکن است وجود داشته باشد. - پیچخوردگی یا کشیدگی (sprain): تروما یا خمشدگی شدید مچ باعث درد و ورم میشود. - کیست گانگلیون: یک برجستگی پر از مایع در پشت یا جلوی مچ که ممکن است درد یا ورم موضعی ایجاد کند. - آرتریت (استئوآرتریت یا آرتریت روماتوئید): آرتریت التهابی (RA) ورم، درد صبحگاهی طولانی و چندمفصلی بودن را نشان میدهد؛ استئوآرتریت درد با فعالیت دارد. - سندرم تونل کارپال (فشار روی عصب مدیان): معمولاً با گزگز و بیحسی در شست، انگشت سبابه و انگشت وسط همراه است؛ گاهی درد مچ و ضعف هم دارد ولی معمولا ورم مشخص روی مفصل ایجاد نمیکند. - رادیکولوپاتی گردنی (دیسک گردن): اگر دیسک یا ستون فقرات گردنی به ریشه عصبی فشار بیاورد، درد و بیحسی میتواند تا بازو و مچ تیر بکشد. معمولاً درد گردن یا علائم عصبی در بازو هم وجود دارد. - عفونت یا سپتیک آرتریت: ورم ناگهانی، قرمزی، تب و درد شدید که نیاز به درمان اورژانسی دارد. - نقرس یا کریستالآرتریت: درد شدید، قرمزی و ورم یکباره ممکن است درگیر کند (هرچند مچ کمتر از شست پا شایع است). نشانههایی که نشان میدهد مشکل عصبی است - گزگز یا بیحسی در انگشتان (مخصوصاً شست، سبابه، وسط)؛ - ضعف در گرفتن اشیاء یا کاهش قدرت انگشتان؛ - بدتر شدن علائم شبها یا با خم کردن مچ (سندرم تونل کارپال کلاسیک)؛ - درد تیرکشنده از گردن یا شانه به سمت مچ (ممکن است دیسک گردنی باشد). چه زمانی احتمال دیسک گردنی یا مشکل عصبی بیشتر است - درد همراه با درد یا خشکی گردن؛ - علائم عصبی توزیعشده در بازو (مسیر مشخص عصب)، کاهش رفلکس یا ضعف عضلانی؛ - نشانههای پیشرونده مثل ضعف در گرفتن یا کاهش توان عضلات دست. بررسیها و آزمایشهای تشخیصی مفید - عکس رادیوگرافی (X-ray): برای بررسی شکستگی یا تغییرات آرتروتیک؛ -سونوگرافی: برای تاندونها، کیست گانگلیون و تنوسینوویت؛ -MRI مچ یا MRI گردن: وقتی به آسیب نرمتکست، رادیکولوپاتی یا ضایعه پیچیده شک دارید؛ - نوار عصب و عضله (NCV/EMG): برای تشخیص سندرم تونل کارپال یا رادیکولوپاتی؛ -آزمایش خون: در صورت شک به آرتریت التهابی (ESR، CRP، RF، anti-CCP)، نقرس (اسید اوریک) یا عفونت؛ - آسپیراسیون مفصل یا کشت مایع: در صورت شک به عفونت مفصلی یا کریستالآرتریت. اقدامات اولیه (در منزل) قبل از مراجعه - استراحت و کاهش حرکتهای تکراری که درد را تشدید میکنند؛ - یخگذاری موضعی (10–15 دقیقه هر چند ساعت) برای 48–72 ساعت اول؛ - تثبیت با اسپیلینت یا بانداژ نرم (مچ در حالت خنثی)؛ - داروهای ضدالتهاب غیر استروئیدی (مثل ایبوپروفن) در صورت امکان و بدون منع مصرف؛ - بالا نگه داشتن دست در صورت ورم قابل توجه؛ - در صورت وجود گزگز و شببدخوابی، استفاده از اسپلینت شبانه (برای سندرم تونل کارپال) ممکن است کمک کند. چه زمانی باید سریع به پزشک یا اورژانسمراجعه کنید - ورم ناگهانی همراه تب، قرمزی شدید یا درد بسیار شدید (شک به عفونت یا سپتیک آرتریت)؛ - کاهش شدید قدرت دست یا از دست دادن احساسات؛ - بدشکلی و اضح بعد از ضربه یا ناتوانی در حرکت مفصل؛ - علائم پیشرونده یا عدم بهبود بعد از چند هفته درمان محافظهکارانه. درمان تخصصی -فیزیوتراپی و تمرینات تقویتی/ورکرتراپی برای برگشت عملکرد؛ - تزریق کورتیزون در موارد تنوسینوویت یا برخی آرتریتها؛ - داروهای ضدالتهاب یا داروهای اختصاصی در آرتریت روماتوئید؛ - جراحی: در صورت شکست درمان محافظهکارانه برای تونل کارپال، ترمیم تاندون پارهشده، تخلیه کیست یا اصلاح شکستگی/آرتروز پیشرفته؛ - درمان دیسک گردنی: فیزیوتراپی، دارو، تزریق و در موارد مقاوم یا همراه با ضعف پیشرفتکننده، ارزیابی جراحی ستون فقرات. جمعبندی و پیشنهاد عملی برای شما 1 اگر درد و ورم شما خفیف است و ناشی از فعالیت روزمره یا ضربه خفیف به نظر میرسد: چند روز استراحت، یخ، اسپلینت مچ و مصرف داروی ضدالتهاب میتواند کمک کند. اگر بعد از 7–14 روز تغییر محسوسی ندیدید یا علائم بدتر شد، به پزشک مراجعه کنید. 2 اگر همراه درد، گزگز یا بیحسی در انگشتان دارید یا ضعف در گرفتن اشیاء دیده میشود، یا اگر درد از گردن شروع شده است: زودتر (در عرض چند روز) برای ارزیابی عصبی و احتمالاً نوار عصب یا MRIمراجعه کنید. 3 در صورت ورم ناگهانی، قرمزی، تب یا درد خیلی شدید: فوراً مراجعه اورژانسیلازم است. در صورت تمایل میتوانید بگویید: 1 چگونه و از کی شروع شده؟ 2) آیا ضربه یا حادثهای داشتید؟ 3) آیا بیحسی یا گزگز دارید؟ 4) محل دقیق ورم و آیا یک برجستگی لمس میکنید؟ با این اطلاعات میتوانم راهنمایی دقیقتری بدهم و بگویم احتمال کدام تشخیص بیشتر است.
