باسلام و وقت بخیر گهگاهی اول صبح که دستهامو می شویم قسمت بند سر انگشتان در کف دست سوزش و گز گز عجیبی دارد و حدود ۵ یا ۱۰ دقیقه ای طول می کشد که اروم و خوب میشه. اول فک کردم بخاطر آب سرد باشه ولی بعد دیدم زیر اب ولرم هم همینطور میشه. علتش چی میتونه باشه؟ آیا نیاز به پیگیری داره بنظر شما
هوش مصنوعی دکترهَستهوش مصنوعی ممکن است درک کاملی نداشته باشد؛ نظر پزشک اولویت دارد.
با توجه به توضیحاتی که دادید: - سوزش و گزگز در بند سر انگشتان کف دست - بروز گاهی اوقات، معمولاً اول صبح - شروع علائم هنگام شستن دستها (حتی با آب و لرم) - مدت زمان حدود ۵ تا ۱۰ دقیقه و سپس بهبود کامل چند احتمال مهم مطرح میشود: --- ## ۱. تحریک و فشردگی خفیف اعصاب دست (بهخصوص عصب مدیان و اولنار) اگر عصبهایی که به انگشتان میروند در مسیر خود (مچ، کف دست یا حتی گردن) تحت فشار خفیف باشند، ممکن است: - صبحها بعد از یک دوره بیحرکتی طولانی در خواب، هنگام تماس با آب یا حرکت ناگهانی، به صورت سوزش، گزگز، مورمور خود را نشان دهند. ### احتمال سندرم تونل کارپال (به صورت خفیف) در این حالت عصب مدیان در ناحیه مچ تحت فشار قرار میگیرد. - معمولاً درگیر: شست، انگشت اشاره، میانی و نصف انگشت حلقه - علائم شایع: - گزگز، مورمور، سوزش در این انگشتان - بدتر شدن در شب یا اوایل صبح - گاهی احساس ضعف در گرفتن اشیاء یا افتادن اشیاء از دست شما فعلاً فقط از سوزش و گزگز گذرا صحبت کردهاید و ظاهراً ضعف یا افتادن اشیاء ذکر نکردهاید، اما شروع صبحگاهی و درگیری ناحیه سرانگشتان تا حدی با درگیری عصب سازگار است. ### عصب اولنار اگر گزگز بیشتر در انگشت کوچک و نصف بیرونی انگشت حلقه باشد، احتمال درگیری عصب اولنار (در ناحیه آرنج یا مچ) مطرح است. --- ## ۲. حساسیت اعصاب محیطی به تغییر دما (حتی دمای و لرم) برخی افراد اعصاب محیطی حساسی دارند؛ در این افراد: - تماس با آب (حتی و لرم) میتواند تحریک حسی شدید موقت ایجاد کند. - این تحریک به صورت سوزش و مورمور در نوک و بند انگشتان بروز میکند. اگر: - در طول روز بدون تماس با آب مشکل خاصی ندارید، - بیحسی دائمی، درد مداوم یا ضعف عضلانی ندارید، این احتمال بیشتر جنبهی خوشخیم دارد، ولی باید سایر علل جدیتر رد شود. --- ## ۳. مشکلات خفیف جریان خون انگشتان (پدیده رینود خفیف) در پدیده رینود، رگهای کوچک انگشتان نسبت به سرما یا تغییر دما بیش از حد منقبض میشوند: - انگشتان ممکن است رنگپریده، کبود یا قرمز شوند. - احساس سوزش، درد، گزگز هنگام گرم شدن مجدد دست ایجاد میشود. در مورد شما: - گفتید حتی با آب و لرم هم سوزش ایجاد میشود؛ اگر: - در معرض سرما، استرس یا تغییر ناگهانی دما هستید - تغییر رنگ انگشتان (سفید، آبی، قرمز) مشاهده میکنید این احتمال قویتر میشود. اگر تغییر و اضح رنگ انگشتان ندارید، احتمال رینود کمتر ولی همچنان قابل بررسی است. --- ## ۴. کمبود ویتامینها یا بیماریهای عمومی (نوروپاتی محیطی خفیف) برخی مشکلات عمومی بدن میتوانند موجب گزگز و سوزش انگشتان شوند، از جمله: -کمبود ویتامین B12 -کمبود سایر ویتامینهای گروه B -دیابت یا پیشدیابت - مشکلات تیروئید - مصرف طولانی بعضی داروها علائم معمولاً: - به صورت دوطرفه و قرینه در هر دو دست و گاهی پاها -بهصورت تدریجی و نه فقط در تماس با آب - بیشتر به شکل گزگز و بیحسی مداوم یا مکرر هستند. اگر: - خستگی، ضعف، کاهش وزن، تشنگی و ادرار زیاد، یا گزگز در پاها هم دارید، بهتر استحتماًآزمایش خونی جهت بررسی دیابت، ویتامین B12 و تیروئید انجام شود. --- ## ۵. مشکلات گردن (فشردگی ریشههای عصبی گردنی) اگر عصب در خروج از ستون فقرات گردنی تحت فشار باشد (مثلاً به دلیل دیسک گردن): - میتواند باعث گزگز و سوزش انگشتان شود. - معمولاً همراه است با: - درد گردن و شانه - تیر کشیدن درد از گردن به دست - گاهی ضعف یا کاهش قدرت در دست اگر چنین علائمی ندارید، احتمال قوی بودن علت از گردن کمتر است، اما در صورت اضافه شدن این علائم باید جدی پیگیری شود. --- ## کدام علائم نگرانکنندهاند و نیاز به مراجعه فوری دارند؟ اگر هر کدام از موارد زیر را دارید یا اضافه شد، لازم استزودتر به پزشک (ترجیحاً متخصص مغز و اعصاب یاارتوپد دست) مراجعه کنید: 1ضعف در دست: افتادن مداوم اشیاء از دست، ناتوانی در بستن مشت، باز کردن در بطری. 2بیحسی دائمی بخشی از انگشتان، نه فقط چند دقیقه. 3درد شدید مچ یا آرنج یا گردن همراه با این گزگز. 4تغییر رنگ و اضح انگشتان (سفید شدن شدید، کبودی، قرمزی شدید) همراه با درد. 5 درگیری همزمان پاها (گزگز کف پا، سوزش پاها)، بهخصوص اگر دیابت یا زمینه قند خون بالا دارید. 6طولانیتر شدن تدریجی علائم (مثلاً به جای ۵–۱۰ دقیقه، نیمساعت یا بیشتر طول بکشد)، یا تکرار روزانه. --- ## آیا در وضعیت فعلی حتماً نیاز به پیگیری دارید؟ با توجه به شرح شما که: - مدت علائم کوتاه (۵ تا ۱۰ دقیقه) - فقط گهگاه هنگام شستوشوی صبحگاهی - ظاهراً بدون ضعف یا درد شدید مداوم این وضعیت از نظر اورژانسینگرانکنندهی زیاد نیست، اما برای اینکه: - مشکلاتی مثل فشردگی عصب (تونل کارپال) - یا مشکلات عمومی مثل کمبود ویتامین/دیابت را از ابتدا در مرحلهی خفیف شناسایی کنید، بهتر است پیگیری انجام شود. پیشنهاد منطقی: - مراجعه به پزشک عمومی یا متخصص مغز و اعصاب جهت: -معاینه دقیق حس و قدرت انگشتان - بررسی وضعیت مچ دست و گردن - در صورت لزوم، درخواست آزمایشهای خونی (قند خونناشتا، HbA1c، ویتامین B12، تیروئید) - در صورت شک به فشردگی عصب، احتمالاً نوار عصب و عضله (EMG-NCV) در مراحل بعد. --- ## کارهایی که فعلاً در خانه میتوانید انجام دهید ۱توجه به وضعیت خواب دستها - هنگام خواب، سعی کنید دستها را: - زیر سر یا بالش قرار ندهید. - بهصورت خمشده شدید در مچ نگه ندارید. - اگر صبحها مچ دستتان خم شده از خواب بیدار میشوید، این میتواند به اعصاب فشار بیاورد. ۲تمرینهای ملایم کششی برای مچ و انگشتان - روزانه چند بار: - مچ دست را به آرامی به بالا و پایین خم کنید. - انگشتان را باز و بسته کنید. - از حرکات ناگهانی و شدید خودداری کنید. ۳اجتناب نسبی از سرما - اگر متوجه میشوید در سرما علائم بدتر میشود: - در معرض هوای سرد از دستکش استفاده کنید. - از تماس طولانی با آب سرد پرهیز کنید. ۴استراحتهای کوتاه اگر کار با دست زیاد دارید - در صورت کار با کامپیوتر، موبایل، خیاطی، تایپ و…: - هر ۳۰–۴۵ دقیقه، ۲–۳ دقیقه به مچ و انگشتان استراحت دهید. ۵تغذیه و سبک زندگی سالم - مصرف منابع خوب ویتامینهای گروه B (گوشت، تخممرغ، لبنیات، حبوبات) - پرهیز از مصرف خودسرانه و طولانی قرصهای ضداسید یا داروهای معده بدون نظر پزشک (برخی جذب B12 را مختل میکنند). --- ## چه زمانی حتماً به متخصص مراجعه کنید؟ - اگر این حالت: -مکررتر شود (تقریباً هر روز) -شدتش بیشتر شود - مدت زمان آن طولانیتر شود - یا هر یک از علائم هشدار که بالاتر گفتم اضافه شود. در چنین شرایطی، مراجعه به متخصص مغز و اعصاب برای بررسی اعصاب محیطی و در صورت نیازنوار عصب و عضله کار درستی است. اگر بیشتر در یک دست و همراه با درد مچ/آرنج باشد، گاهی مراجعه به ارتوپد دست هم لازم میشود. --- ### جمعبندی سوزش و گزگز گذرای بند سر انگشتان دست هنگام شستوشو (حتی با آب و لرم) که طی ۵–۱۰ دقیقه برطرف میشود، اغلب ناشی از تحریک موقت اعصاب یا حساسیت به تغییر دما است و در بسیاری از موارد مشکل خطرناکی پشت آن نیست. با این حال، برای اطمینان و پیشگیری از پیشرفت مشکلاتی مثل فشردگی عصب (تونل کارپال)، کمبود ویتامین یا دیابت در مراحل اولیه، یک معاینه و چند آزمایش پایهای توسط پزشک توصیه میشود. اگر تمایل دارید، میتوانید دقیقتر بفرمایید: - کدام انگشتان بیشتر درگیرند؟ - در طول روز هم (بدون تماس با آب) این احساس را دارید یا فقط هنگام شستن؟ - سابقه دیابت، کمخونی، مشکلات تیروئید یا درد گردن دارید؟ تا بتوان احتمالهای دقیقتری را برایتان مطرح کنم.
