مقدار مصرف امگا سه در بارداری؟

خلاصه کوتاه:
بسیاری از مراجع تخصصی پیشنهاد می‌کنند در بارداری حداقل حدود 200–300 میلی‌گرم DHA در روز مصرف شود (معمولاً با EPA همراه است). دوز کل EPA+DHA بین ~200 تا چند صد میلی‌گرم در روز رایج است؛ دوز‌های بالاتر (تا حدود 1 گرم یا بیشتر) در شرایط خاص توسط پزشک تجویز می‌شوند و تا حدود 3 گرم در روز از مکمل‌ها عموماً به عنوان بی‌خطر در نظر گرفته می‌شود اما باید با پزشک هماهنگ شود.
چرا امگا‑۳ مهم است؟
- DHA (دکوزاهگزانوئیک اسید) جزو اسید‌های چرب ضروری برای رشد مغز و شبکیه جنین است.
مصرف کافی در دوره بارداری و شیردهی با رشد عصبی و بینایی کودک ارتباط دارد.
- EPA ممکن است نقش ضدالتهابی داشته باشد و در بعضی مطالعات با کاهش خطر زودرس شدن زایمان یا برخی پیامد‌ها مرتبط بوده است.
مقادیر پیشنهادی (خلاصه عملی):
- حداقل رایج: حدود 200 میلی‌گرم DHA در روز (بسیاری از انجمن‌ها این مقدار را توصیه می‌کنند).
- هدف عملی: 200–300 میلی‌گرم DHA روزانه یا مجموع EPA+DHA حدود 200–600 میلی‌گرم در روز در اکثر زنان باردار مناسب است.
- شرایط خاص: در بعضی موارد (مثلاً سابقه زایمان زودرس) پزشک ممکن است دوز بالاتری مانند 600 میلی‌گرم DHA یا 1 گرم ترکیبی EPA+DHA روزانه تجویز کند.
- ایمنی: مصرف مکمل‌‌های امگا‑۳ تا حدود چند گرم در روز معمولاً بی‌خطر تلقی می‌شود، اما دوز‌های بالا باید فقط تحت نظر پزشک مصرف شوند (تداخل با دارو‌های رقیق‌کننده خون، خطر خونریزی در موارد نادر).
چرا پزشک شما «هفته‌ای دوتا» گفته اما خواهر شما «هرروز»؟
- احتمالاً تجویز بر اساس مقدار آگاهانه از میکروگرم DHA/EPA در هر کپسول انجام شده است.
تفاوت در تعداد ممکن است به خاطر:
- غلظت DHA/EPA در هر قرص یا کپسول (برچسب را بررسی کنید — مقدار میلی‌گرم DHA و EPA باید نوشته شده باشد).
- رژیم غذایی مادر (اگر زیاد ماهی‌های چرب می‌خورد نیاز به مکمل کمتر است).
- سابقه پزشکی (مثلاً سابقه زایمان زودرس، فشارخون بالای بارداری، یا سایر عوامل خطر).
- ترجیح پزشک یا پروتکل محلی (برخی برای راحتی مصرف هفتگی تجویز می‌کنند اگر هر قرص حاوی دوز بالاتری باشد).
نکته عملی برای شما (هفته 27 بارداری):
1 برچسب محصول را ببینید: ببینید هر کپسول چند میلی‌گرم DHA و EPA دارد.
عدد DHA را جداگانه نگاه کنید چون بیشتر توصیه‌ها روی DHA متمرکز است.
2 اگر پزشک گفته "هفته‌ای دوتا": محاسبه کنید مجموع DHA هفته‌ای/7 = میانگین روزانه.
مثلاً اگر هر کپسول 1000 میلی‌گرم روغن ماهی و شامل 180 mg EPA + 120 mg DHA باشد، دو کپسول در هفته مجموعاً 240 mg DHA در هفته ≈ 34 mg DHA در روز که کمتر از توصیهٔ 200 mg/d است — بنابراین یا باید تعداد/فرکانس یا نوع مکمل تغییر کند.
3 اگر می‌خواهید راحتی در مصرف دارید، اغلب توصیه می‌شود مکمل روزانه‌ای را انتخاب کنید که حداقل ~200 mg DHA در روز داشته باشد (مثلاً کپسول‌هایی با 200–300 mg DHA یا ترکیبی که مجموع DHA چنین مقداری را برساند).
4 منبع طبیعی: مصرف 2 بار در هفته ماهی‌های چرب (مثل سالمون، ساردین) نیز توصیه می‌شود اما از ماهی‌های پرجیوه بالا (ماهی شمشیر، کوتی، شاه‌ماهی شاهی) پرهیز کنید.
نکات ایمنی و انتخاب مکمل:
- همیشه برچسب را بخوانید: مقدار DHA و EPA به میلی‌گرم را بررسی کنید و به دنبال برچسب‌های «tested by third party» (یا گواهی خلوص) باشید.
- جیوه و آلودگی: مکمل‌های روغن ماهی خوب تصفیه شده معمولاً نگرانی جیوه ندارند؛ اما از منابع ماهی با جیوه بالا پرهیز کنید.
- تداخل دارویی: در صورت مصرف دارو‌های رقیق‌کننده خون (واریس، آسپرین/وارفارین و غیره) یا قبل از زایمان/عمل جراحی درباره دوز با پزشک صحبت کنید.
- عوارض جانبی: طعم یا بوی ماهی، رفلاکس یا افزایش خطر خونریزی در دوز‌های بسیار بالا ممکن است رخ دهد.
چه کار کنید الآن:
- لطفاً نام و مقدار (mg) EPA و DHA روی بسته مکملی که مصرف می‌کنید (یا پزشک گفته) را بنویسید؛ من می‌توانم میانگین روزانه را برای شما محاسبه کنم و بگویم آیا نیاز به تعدیل دارد.
- اگر سابقه پزشکی خاص (خونریزی، داروی رقیق‌کننده، سابقه زایمان زودرس، آلرژی ماهی) دارید حتماً به پزشک خود اطلاع دهید قبل از افزایش دوز.
جمع‌بندی کوتاه:
هدف برای اکثر زنان باردار حداقل ~200–300 mg DHA در روز (یا مجموع EPA+DHA که حداقل ~200 mg در روز باشد) است. اینکه پزشک شما «هفته‌ای دوتا» گفته ممکن است به محتوای هر کپسول یا شرایط شخصی شما مربوط باشد — برای تضمین مقدار مناسب، برچسب مکمل را چک کنید یا اطلاعات آن را برای من بفرستید تا مقدار دقیق روزانه را محاسبه کنم.