علت خلط سیاه گلو چیست؟

سلام؛
توضیح و راهنمایی درباره خلط یا مخاطِ سیاه‌رنگ در گلو:
1 ابتدا آرامش: خلط کاملاً سیاه غیرطبیعی است اما دلایل مختلفی دارد.
مهم است که علائم همراه و سابقه معرضات را بررسی کنیم.
2 شایع‌ترین علل محتمل (به ترتیب احتمال در فردی که گفته‌اید سیگار و آلودگی آشکار ندارید):
- ذرات محیطی/کربنی (Anthracosis): گاهی ذرات زغال، دود شمع/عود، بخور‌های داخل منزل، یا گرد و خاک‌های سیاه‌رنگ روی مخاط می‌نشینند و هنگام بخار گرفتن در حمام شل شده و خارج می‌شوند.
اگر حمام مرطوب و تهویه ضعیف باشد، ذرات و کپک نیز آسان‌تر پخش می‌شوند.
- کپک/اسپور‌های قارچی: رشد کپک سیاه در دیواره یا سقف حمام می‌تواند اسپور‌های سیاه‌رنگ تولید کند که با بخار شل شده و وارد گلوی شما می‌شوند.
بعضی قارچ‌ها (مثلاً Aspergillus niger) گاهی می‌توانند ترشح تیره ایجاد کنند، هرچند این کم‌تر دیده می‌شود.
- خون کهنه یا هموسایدرین: خون قدیمی در راه هوایی می‌تواند تیره و قهوه‌ای تا سیاه به نظر برسد.
معمولاً اگر خونریزی ریه یا گلو وجود داشته باشد علائم دیگری (خون در خلط، سرفه مداوم، تنگی نفس) همراه است.
- مشکلات دهان و دندان یا مواد غذایی/مستحضر‌ها: پوسیدگی شدید دندان، باکتری‌های دهان، یا ذرات غذایی/رنگ‌های دندانپزشکی گاهی خلط را تیره می‌کنند.
همچنین برخی دارو‌ها یا ترکیبات (مثل مواد حاوی بیسموت) می‌توانند رنگ ترشحات را تغییر دهند.
3 چرا فقط در حمام؟
- بخار و گرما مخاط و ذرات نشست کرده را شُل می‌کنند و شما راحت‌تر آن را بیرون می‌ریزید؛ بنابراین ممکن است سابقاً هم بوده ولی فقط هنگام بخار کردن متوجه می‌شوید.
- همچنین حمام محل تجمع کپک و گرد و غبار است؛ در صورت وجود کپک در دیوار/سقف، استنشاق اسپور‌ها هنگام دوش گرفتن تشدید می‌شود.
4 چه زمانی نیاز به مراجعه فوری است؟ (اضطراری)
- خون‌ریزی و اضح از دهان یا خلط آغشته به خون زیاد
- تنگی نفس، درد قفسه سینه، تب بالا، تعریق شبانه یا کاهش وزن سریع
در این موارد به اورژانس یا پزشک داخلی/ریه مراجعه کنید.
5 چه بررسی‌هایی منطقی است؟
- معاینه دهان و گلو توسط پزشک عمومی یا متخصص گوش و حلق و بینی (برای یافتن منبع و دیدن مخاط)
- سوال درباره محیط خانه (وجود کپک، شومینه، پخت‌وپز دودزا، استفاده از عود یا اسپری‌ها)
- در صورت نیاز: کشت خلط/سواپ گلو، آزمایش میکروسکپی (برای قارچ یا ذرات)، تصویر قفسه سینه (عکس ساده) و اگر لازم شد CT قفسه سینه یا برونکوسکوپی برای دید مستقیم راه هوایی
- در صورت مشکوک بودن به منبع دهانی: مراجعه به دندان‌پزشک
6 اقدامات اولیه که می‌توانید همین امروز انجام دهید:
- نمونه‌ای از خلط را در ظرف تمیز یا دستمال سفید نگه‌دارید و از آن عکس بگیرید تا در ویزیت نشان دهید.
- حمام را تهویه کنید، از بخاری یا شمع/عود در فضای داخلی استفاده نکنید، دریچه‌ها را باز کنید.
- محل‌های مرطوب و کپک‌زده را در حمام بررسی و تمیز کنید (برفک‌کش یا سرکه و صابون) یا از کمک خدمات نظافت بهره ببرید.
- بهداشت دهان: مسواک و نخ دندان، شست‌وشوی دهان با آب نمکی گرم (نصف قاشق چای‌خوری نمک در لیوان آب گرم) چند بار در روز.
- در صورت داشتن علائمی که نیاز به بررسی سریع دارند (بند بالا)، فوراً مراجعه کنید.
7 نکات تکمیلی و احتمال‌ها:
- اگر سابقه شغلی یا تفریحی با ذرات (کارگری، آرایشگری با رنگ یا ذغال، آتش‌سوزی‌ها، آتش‌بازی، مصرف مواد گیاهی دودزا) دارید، احتمال ذرات کربنی بالاتر است.
- عفونت قارچی معمولاً با علائم تنفسی دیگری همراه است و در افراد با ضعف سیستم ایمنی شایع‌تر است.
خلاصه پیشنهاد: چون شما در معرض آشکار دود نیستید، احتمالا ذرات کربنی نشسته یا کپک حمام هنگام دوش گرفتن آزاد می‌شود.
با این حال برای رد خون یا عفونت باید معاینه پزشک و در صورت لزوم کشت/تصویر برداری انجام شود.
اگر مایلید، بگویید آیا خلط همراه با بو هست، آیا سیاه کاملاً سیاه یا قهوه‌ای تیره است، و آیا علائم دیگری مثل تب یا تنگی نفس دارید تا راهنمایی دقیق‌تری بدهم.