ریفامپین اختلال ایجاد میکنه روی قاعدگی؟

سلام؛
خلاصه پاسخ:
به‌طور کلی احتمال اینکه یک دوره کوتاه مصرف ریفامپین (مثلاً چند روز تا چند هفته) به‌صورت مستقیم و قطعاً باعث شروع قاعدگی 10 روز زودتر شود کم است، اما غیرممکن هم نیست.
ریفامپین می‌تواند از چند مسیر غیرمستقیم یا مستقیم بر چرخه قاعدگی تأثیر بگذارد.
چرا ریفامپین ممکن است روی قاعدگی اثر بگذارد:
- القای آنزیم‌های کبدی (CYP3A
4): ریفامپین یک القا‌کننده قوی سیستم سیتوکروم P450 است و متابولیسم هورمون‌های جنسی (به‌خصوص استروژن‌ها و پروژسترون‌های خوراکی) را تسریع می‌کند.
در افرادی که از روش‌های هورمونی جلوگیری (قرص‌های ضدبارداری، حلقه، چسب) استفاده می‌کنند، این کار می‌تواند سطح هورمون‌ها را کاهش داده و منجر به خونریزی فرار، لکه‌بینی یا کاهش اثربخشی پیشگیری شود.
به‌طور معمول برای کاربرانی که از قرص ضدبارداری استفاده می‌کنند، توصیه می‌شود در طول مصرف ریفامپین و حداقل 4 هفته پس از قطع آن از روش کمکی (مثل کاندوم) استفاده کنند.
- اثرات غیرمستقیم: عفونت، تب و استرس جسمی یا روانی می‌تواند چرخه قاعدگی را مختل کند.
اگر قرص را برای عفونت قارچی یا بیماری دیگری مصرف کرده‌اید، خود بیماری یا استرس ناشی از آن هم می‌تواند علت تغییر زمان پریود باشد.
- اثرات داروی دیگر یا اشتباه دارو: ذکر کرده‌اید برای "عفونت قارچی" مصرف کرده‌اید؛ معمولاً ریفامپین داروی ضدسل/ضدباکتری است و برای عفونت قارچی معمول نیست.
لطفاً نام دقیق دارو را بررسی کنید؛ ممکن است داروی دیگری مصرف شده باشد که اثرات هورمونی یا عوارض متفاوتی دارد.
چه چیزی محتمل‌تر است در مورد مورد شما:
- اگر فقط یک دوره کوتاه (مثلاً چند روز) ریفامپین مصرف کردید، یک بار قاعدگی 10 روز زودتر احتمالاً موقت و ناشی از ترکیبی از عوامل (استرس، عفونت، تغییرات هورمونی گذرا) است و معمولاً خودبه‌خود برمی‌گردد.
- اگر از روش هورمونی جلوگیری استفاده می‌کنید، احتمال اینکه ریفامپین باعث لکه‌بینی یا خونریزی فرار شود و حتی کاهش اثربخشی جلوگیری شود بیشتر است؛ در این صورت انجام تست بارداری و مشاوره با پزشک توصیه می‌شود.
چه کاری باید انجام دهید:
1 نام دقیق دارویی که مصرف کرده‌اید را بررسی و در صورت امکان به پزشک یا داروساز نشان دهید (ممکن است اشتباه تایپی یا داروی دیگری باشد).
2 اگر از قرص یا روش هورمونی استفاده می‌کنید و در مدت یا تا 4 هفته پس از ریفامپین دچار خونریزی یا نگران کاهش اثربخشی شده‌اید: از روش پشتیبان (کاندوم) استفاده کنید و در صورت رابطه محافظت‌نشده، تست بارداری انجام دهید.
3 اگر خونریزی سنگین، درد شدید، یا تداوم نامنظمی برای بیش از دو سیکل رخ داد، یا اگر پریود بسیار زودتر یا دیرتر از معمول با علائم دیگری همراه بود، به متخصص زنان مراجعه کنید.
ممکن است نیاز به بررسی‌های اولیه مانند تست بارداری، بررسی تیروئید، پرولاکتین یا سونوگرافی باشد.
4 در صورتی که ریفامپین را برای مدت طولانی یا با دارو‌های دیگر مصرف کرده‌اید، پیگیری عملکرد کبد (آزمایش آنزیم‌های کبدی) و بررسی تداخلات دارویی با سایر دارو‌های مصرفی لازم است.
از جمله عوارض شناخته‌شده ریفامپین تغییر رنگ ادرار/اشک به نارنجی-قرمز و احتمال نادر ضایعات کبدی.
جمع‌بندی کوتاه:
یک دوره زودتر شدن پریود پس از پایان مصرف ریفامپین ممکن است اتفاق بیفتد اما غالباً موقت و به دلایل متنوع (شامل استرس/عفونت یا تداخل با هورمون‌ها) است. اگر فقط یک بار اتفاق افتاده و دوره‌های بعدی به حالت عادی برگشتند، نگران‌کننده نیست.
اما اگر از روش هورمونی استفاده می‌کنید، یا نامنظمی ادامه‌دار، خونریزی شدید یا علائم نگران‌کننده وجود دارد، با پزشک یا متخصص زنان مشورت کنید و در صورت نیاز تست بارداری انجام دهید.
اگر مایل باشید نام دقیق داروی مصرفی، مدت و دوز مصرفی و اینکه آیا از روش جلوگیری هورمونی استفاده می‌کنید را بگویید تا پاسخ و راهنمایی دقیق‌تری بدهم.