آیا مصرف قرص مترونیدازول در شیردهی مجاز است؟

به‌طور کلی، مترونیدازول (Metronidazole) از دارو‌هایی است که می‌تواند در دوران شیردهی استفاده شود، اما با احتیاط و با توجه به دوز، مدت مصرف و سن کودک.
### 1. وضعیت کلی مترونیدازول در شیردهی
- مترونیدازول وارد شیر مادر می‌شود و مقدار قابل توجهی از آن در شیر دیده می‌شود.
- با این حال، بر اساس منابع معتبر مانند LactMed، سازمان‌های دارویی اروپا و آمریکا، مصرف دوز‌های معمول خوراکی در بسیاری موارد قابل قبول و قابل تحمل است.
- سن فرزند شما ۲۲ ماه است؛ در این سن:
- حجم شیر مادر معمولاً تنها منبع تغذیه نیست (غذا‌های کمکی و جامد هم مصرف می‌کند).
- کبد و کلیه‌های کودک نسبت به نوزاد کوچک‌تر، تکامل‌یافته‌تر هستند و دارو را بهتر متابولیزه و دفع می‌کنند.
- بنابراین ریسک عوارض جدی بسیار کمتر از دوران نوزادی (زیر ۶ ماه) است.
### 2. چه دوز‌هایی معمولاً کم‌خطرتر محسوب می‌شوند؟
- دوز‌های رایج خوراکی برای عفونت‌ها (مثلاً ۲۵۰ تا ۵۰۰ میلی‌گرم هر ۸ تا ۱۲ ساعت به مدت چند روز)، در بیشتر راهنما‌ها در مادران شیرده قابل قبول شمرده می‌شود؛ به‌خصوص وقتی کودک بالای ۱ سال باشد.
- در برخی منابع، برای دوز‌های بسیار بالا یا درمان‌های طولانی‌مدت (مثلاً دوز‌های ۲ گرمی تک‌دوز یا دوره‌های خیلی طولانی) توصیه می‌کنند که:
- در صورت امکان داروی جایگزین انتخاب شود، یا
- در صورت اجبار به مصرف دوز خیلی بالا، برای ۱۲ تا ۲۴ ساعت شیردهی موقتاً قطع یا شیر دوشیده و دور ریخته شود؛ البته این توصیه بیشتر برای نوزادان کوچک و دوز‌های بالا است، نه برای کودکی ۲۲ ماهه.
### 3. عوارض احتمالی برای کودک شیرخوار
در کودک ۲۲ ماهه، احتمال بروز عوارض کم است، ولی بهتر است موارد زیر را زیر نظر داشته باشید:
- تغییر در مدفوع:
- شل شدن یا اسهال خفیف
- به‌ندرت یبوست
- تحریک‌پذیری یا بی‌قراری غیرمعمول
- بوی غیرعادی در ادرار یا مدفوع (به‌دلیل متابولیت‌های دارو، معمولاً خطرناک نیست)
- واکنش‌های آلرژیک شدید بسیار نادر است، ولی در صورت بروز علائمی مانند:
- کهیر، ورم صورت یا لب‌ها، تنگی نفس، باید سریعاً به اورژانس مراجعه شود.
### 4. نکات مهم برای مصرف ایمن
1 بدون تجویز پزشک مصرف نکنید
- حتماً پزشک بداند که شما شیرده هستید و فرزندتان ۲۲ ماهه است.
- علت تجویز: عفونت دندانی، واژینال، روده‌ای، عفونت‌های دیگر؟ هر کدام ممکن است گزینه‌های درمانی دیگری هم داشته باشند.
2 ترجیحاً کوتاه‌ترین دوره درمانی که مؤثر است انتخاب شود
- معمولاً ۵ تا ۷ روز، بسته به نوع عفونت.
3 بهترین زمان مصرف نسبت به شیردهی
- اگر از قرص خوراکی استفاده می‌کنید و دفعات شیردهی خیلی زیاد نیست:
- می‌توانید قرص را بلافاصله بعد از شیردهی مصرف کنید تا حداکثر غلظت دارو در خون شما با فاصله بیشتری از نوبت بعدی شیر دادن باشد.
- ولی در کودکی با ۲۲ ماه سن، نظم شیردهی خیلی سفت و سخت نیست و همین مقدار احتیاط معمولاً کافی است.
4 در صورت دوز بسیار بالا یا فرم تزریقی
- اگر پزشک برای شما دوز تک‌دوز ۲ گرمی خوراکی یا درمان تزریقی با دوز بالا تجویز کرد، حتماً با پزشک یا داروساز درباره شیردهی مشورت کنید؛ گاهی پیشنهاد می‌شود:
- یک نوبت یا نهایتاً ۱۲–۲۴ ساعت شیردهی را فاصله دهید و در این مدت
- در صورت نیاز، شیر را بدوشید و دور بریزید.
- در فرزند ۲۲ ماهه، معمولاً حتی در این شرایط هم سخت‌گیری کمتر است، چون او منابع غذایی دیگر هم دارد.
### 5. وضعیت مترونیدازول واژینال یا موضعی
اگر سؤال شما درباره شیاف واژینال، کرم واژینال یا ژل موضعی مترونیدازول است:
- جذب سیستمیک آن بسیار کمتر از قرص خوراکی است.
- در بیشتر راهنما‌ها این فرم‌ها در دوران شیردهی بی‌خطرتر محسوب می‌شوند و معمولاً نیازی به قطع شیردهی نیست.
### 6. آیا در مورد شما با فرزند ۲۲ ماهه مصرف مترونیدازول مجاز است؟
با توجه به:
- سن فرزند (۲۲ ماهه، نه نوزاد کوچک)
- دوز‌های معمول خوراکی مترونیدازول
- راهنما‌های علمی موجود
در اکثر موارد:
- بله، مصرف مترونیدازول برای مادر شیرده با کودک ۲۲ ماهه، در دوز درمانی معمول، مجاز و قابل قبول است،
- به‌شرطی که:
- دارو توسط پزشک تجویز شده باشد،
- مشکل زمینه‌ای خاص (مثلاً بیماری‌های کبدی شدید در خود شما یا فرزند) وجود نداشته باشد،
- و وضعیت کودک پس از شروع دارو از نظر مدفوع، خواب و رفتار زیر نظر گرفته شود.
### 7. چه زمانی حتماً باید با پزشک یا متخصص مشورت کنید؟
- اگر:
- فرزند شما سابقه تشنج، بیماری کبدی یا کلیوی دارد.
- خودتان بیماری کبدی، کلیوی، یا سابقه حساسیت شدید دارویی دارید.
- نیاز به دوز‌های خیلی بالا یا طولانی‌مدت (بیش از ۱۰–۱۴ روز) از مترونیدازول دارید.
- فرزندتان بعد از شروع دارو اسهال شدید، استفراغ مکرر، بی‌حالی غیرمعمول یا راش پوستی پیدا کند.
### جمع‌بندی
- برای مادری که شیرخوار ۲۲ ماهه دارد، مصرف مترونیدازول خوراکی در دوز درمانی معمول، به‌طور کلی مجاز و کم‌خطر محسوب می‌شود.
- بهتر است دارو تحت نظر پزشک باشد، دوز و مدت درمان حداقل مورد نیاز باشد و شما وضعیت کودک را زیر نظر بگیرید.
- اگر نامشخص است چه دوز و چه مدت باید مصرف کنید، یا اگر دوز ۲ گرمی تک‌دوز یا درمان طولانی مدت به شما پیشنهاد شده، حتماً قبل از شروع، موضوع را با پزشک یا داروساز در میان بگذارید.
اگر دوست دارید، بنویسید:
- دارو را برای چه نوع عفونتی تجویز کرده‌اند؟
- چه دوز و چه مدتی قرار است مصرف کنید؟
تا بتوانم دقیق‌تر و اختصاصی‌تر برای وضعیت خودتان راهنمایی کنم.