وقتی راه بسته میشود، دنبالِ راهِ دیگر میگردید یا میایستید؟
در حال آمادهسازی…
با نامهای دیگر: تست امیدواری · مقیاس امید اسنایدر · تست ناامیدی · Hope Scale
دوازده جمله که هشتتایشان نمره میگیرند و چهارتا عمداً نمیگیرند. آن چهار جمله پُرکنندهاند: کارشان این است که هدفِ آزمون از چشمِ شما پنهان بماند تا جوابهایتان ناخودآگاه تنظیم نشوند.
نتیجه دو عدد است، نه یکی — و این مهمترین نکتهی این ابزار است. «راهیابی» یعنی وقتی مسیری بسته میشود، راهِ دیگری به ذهنتان میآید. «انرژیِ رفتن» یعنی آن راه را واقعاً میروید. آدم میتواند در یکی بالا و در دیگری پایین باشد.
هر جمله بین ۱ تا ۸ نمره میگیرد و هر بخش بین ۴ تا ۳۲ میافتد. جمعکردنِ این دو عمداً انجام نمیشود، چون همان کار تفاوتِ معناداری را که این آزمون برای دیدنش ساخته شده پنهان میکند.
این آزمون بالینی نیست و هیچ مرزی ندارد که پشتش چیزی باشد؛ ناامیدی و افسردگی را هم تشخیص نمیدهد. خوشبینی را نمیسنجد — که چیزِ دیگری است — و دربارهی اینکه هدفهایتان درست انتخاب شدهاند یا نه هم حرفی نمیزند.
تعریفِ امید در این نظریه عمداً با کاربردِ روزمرهاش فرق دارد و همین آن را مفید میکند: امید یک احساس نیست، یک شیوهی فکرکردن دربارهی هدفهاست. احساس را نمیشود مستقیم عوض کرد؛ شیوهی فکرکردن را میشود تمرین کرد، و در پژوهشها همین کار نتیجه داده.
ارزشِ عملیاش در تفکیکِ دو بخش است. کسی که راه را میبیند ولی نمیرود، مسئلهاش انگیزه و انرژی است — و گاهی افسردگی. کسی که انرژی دارد ولی راهی نمیبیند، مسئلهاش ساختنِ گزینه است و با تمرینِ مشخصی بهتر میشود. یک عددِ واحد این دو را در هم میکند و هیچکدام را نشان نمیدهد.
| نمره | تفسیر |
|---|---|
| ۴–۱۹ | کمتر از میانهی مردم |
| ۲۰–۲۷ | نزدیکِ میانهی مردم |
| ۲۸–۳۲ | بالاتر از بیشترِ مردم |
| نمره | تفسیر |
|---|---|
| ۴–۱۹ | کمتر از میانهی مردم |
| ۲۰–۲۷ | نزدیکِ میانهی مردم |
| ۲۸–۳۲ | بالاتر از بیشترِ مردم |
این ابزار مرزِ بالینی ندارد و بازههایش از میانگینِ نمونهی هنجاریِ منتشرشده مشتق شدهاند، نه از هیچ نقطهی تشخیصی. بازه روی **هر بخش** جداگانه حساب میشود و همین درست است: دو بخش دو چیزِ متفاوتاند و یک بازهی مشترک برایشان بیمعناست.
این سطحها فقط توصیفِ شدتِ هر صفتاند؛ نه نمرهی خوب و بد، نه سنجشِ بیماری.
ساختهی Snyder و همکاران (۱۹۹۱)؛ مبنای نظریهی امید در روانشناسی و یکی از پرارجاعترین سنجههای روانشناسیِ مثبتگرا. تعریفش از امید عمداً با کاربردِ روزمرهی این کلمه فرق دارد: امید یک احساس نیست، یک شیوهی فکرکردن دربارهی هدفهاست.
بله و تفاوتش دقیق است. خوشبین انتظار دارد نتیجه خوب باشد؛ امیدوار در این تعریف کسی است که هم راهی میبیند و هم انرژیِ رفتنش را دارد. یعنی امید دربارهی مسیر است، نه دربارهی انتظار — و همین آن را قابلِ تمرین میکند.
چون اگر هر دوازده جمله دربارهی هدف و توانایی باشند، خواننده خیلی زود میفهمد آزمون دنبالِ چیست و ناخودآگاه جوابهایش را تنظیم میکند. آن چهار جمله همان پوششاند و برداشتنشان یعنی برداشتنِ یکی از سازوکارهای خودِ ابزار.
دقیقاً همان چیزی که ارزشِ این آزمون است. راهیابیِ پایین یعنی وقتی مسیر بسته میشود گزینهی دیگری به ذهن نمیآید — کارش تمرینِ ساختنِ گزینه است. انرژیِ رفتنِ پایین یعنی راه را میبینید ولی حرکت نمیکنید — که بیشتر به خستگی، بیانگیزگی یا افسردگی برمیگردد.
نه، و این آزمون اصلاً مرزِ بالینی ندارد. ضمناً این عدد ویژگیِ ثابتِ شما نیست: در دورههای بیماری، سوگ، بیکاری و افسردگی پایین میآید و با بهترشدنِ شرایط برمیگردد. اگر همین حالا دورهی سختی دارید، نتیجه را عکسِ همین دوره بخوانید نه عکسِ خودتان.
نامِ رسمیاش «مقیاس امیدِ بزرگسالان» است و در منابعِ انگلیسی Adult Hope Scale یا Hope Scale نوشته میشود. اگر با «تست امیدواری»، «مقیاس امید اسنایدر» یا «تست ناامیدی» به اینجا رسیدهاید، همین است — با یک تفکیک: «تست ناامیدی» در منابعِ بالینی به ابزارِ دیگری اشاره دارد که تجاری است و ما اجرایش نمیکنیم؛ اینجا سراغِ سنجهی مثبتِ امید میرویم، نه غربالِ ناامیدی.
در حال آمادهسازی…