هوش مصنوعی دکترهَستهوش مصنوعی ممکن است درک کاملی نداشته باشد؛ نظر پزشک اولویت دارد.
خلاصه کوتاه نمیتوان بدون معاینه و تصویربرداری دقیق بهطور قطع موافقت یا مخالفت کرد. صلاحیت آنژیوگرافی یا آنژیوپلاستی بستگی به نوع سکته (ایسکمیک یا هموراژیک)، وجود گرفتگی عروقی بزرگ، زمان از شروع علائم، و یافتههای تصویربرداری دارد. عوامل کلیدی که تصمیم را تعیین میکنند - نوع سکته: اگر سکته هموراژیک (خونریزی داخل مغز) بوده، آنژیوپلاستی برای درمان خونریزی مناسب نیست؛ در آن موارد آنژیوگرافی تشخیصی برای پیدا کردن عامل (آنوریسم، AVM) ممکن است لازم باشد. اگر سکته ایسکمیک (انسداد شریانی) باشد، درمانهای اندوواسکولار مدنظر قرار میگیرند. - زمان از شروع علائم: برای ترومبکتومی مکانیکی در انسداد عروق بزرگ معمولاً بازهٔ استاندارد تا ~6 ساعت است، و در بیمارانی که تصویربرداری نشاندهندهٔ بافت قابل نجات (penumbra) باشد تا 24 ساعت طبق مطالعات DAWN/DEFUSE3 نیز قابلدرنظر گرفتن است. یک هفته معمولاً از پنجرهٔ حاد ترومبکتومی عبور کرده است مگر اینکه تصویربرداری نشاندهندهٔ بافت قابل نجات باشد یا وضعیت بالینی ادامهٔ کمبود خونرسانی باشد. - یافتههای تصویربرداری عروقی: CTآنژیوگرافی (CTA) یا MR آنژیوگرافی (MRA) و در صورت نیازCT پرفیوژن / MRI DWI برای تعیین وجود انسداد، شدت و حجم بافت نکروزه/قابل نجات ضروری است. - علت انسداد: اگر علت، آترواسکلروز شدید داخلجمجمهای باشد، آنژیوپلاستی/استنتگذاری ممکن است بهعنوان درمان برای تنگی علامتدار در نظر گرفته شود اما معمولاً بعد از ارزیابی دقیق، و با در نظر گرفتن درمان دارویی (آنتیپلاکت) و ریسک خونریزی. - وضعیت بالینی فعلی: وجود نقص عصبی پیشرونده یا حملات ایسکمیک گذرا مکرر در روزهای پس از سکته میتواند نشاندهندهٔ نیاز فوری به مداخله باشد. مواردی که آنژیوگرافی/آنژیوپلاستی در آنها ممکن است مناسب باشد - سکته ایسکمیک پیشرونده یا تکرار علائم پس از درمان طبی - وجود انسداد یا تنگی نشاندار در شریانهای بزرگ که باعث کمبود خونرسانی میشود - شکست درمان یا وجود لخته مقاوم که نیاز به مداخله اندوواسکولار دارد (در پنجرهٔ مناسب یا با تصویربرداری مطلوب) - تنگی علامتدار شریان داخلجمجمهای که به درمان پزشکی پاسخ نمیدهد مواردی که آن را نامناسب یا پرخطر میکند - سکته هموراژیک فعال یا ریسک بالای تبدیل به خونریزی (خونریزی ثانویه) - اگر تصویربرداری نشاندهد بافت نکروزهٔ و سیعی وجود دارد و فایدهٔ باز کردن رگ کم است - وضعیت همیکوآگولاسیون نامناسب یا عفونت فعال که ریسک عوارض را افزایش میدهد خطرات اصلی مداخلات اندوواسکولار - تبدیل ایسکمی به خونریزی (hemorrhagic transformation) - آسیب یا سوراخ عروقی، جداشدگی دیواره عروق (dissection) - سکته جدید یا بزرگتر شدن ضایعه - واکنش به مادهٔ حاجب و آسیب کلیوی - نیاز به داروهای ضدپلاکتی یا ضدانعقاد بعد از استنتگذاری که ریسک خونریزی را بالا میبرد آزمایشها و تصویربرداریهای ضروری قبل از تصمیم -CT بدون تزریق فوری برای رد خونریزی -CTآنژیوگرافی یا MR آنژیوگرافی برای بررسی انسداد یا تنگی -CT پرفیوژن یا MRI DWI/Perfusion برای ارزیابی penumbra - بررسی آزمایشگاهی: پلاکت، زمانهای انعقادی، کراتینین سؤالاتی که از تیم درمانی بپرسید - نوع سکته و نتایج تصویربرداری فعلی چیست؟ - آیا انسداد یا تنگی قابل مداخله دیده شده؟ محل و شدت آن چقدر است؟ - آیا تصویربرداری نشاندهندهٔ بافت قابل نجات است؟ - مزایا و خطرات خاص برای بیمار من چیست؟ (خطر خونریزی، نیاز به داروی طولانیمدت) - آیا مرکز شما تجربهٔ لازم در مداخلات نورواندوسکولار دارد؟ - گزینههای درمانی جایگزین چیست؟ (درمان طبی، کارآزمایی بالینی) توصیههای عملی 1فوراً با نورولوژیست سکته و تیم نورواندوسکولار مشورت کنید. تصمیم باید تیمی و بر پایه تصویرسازی روز باشد. 2 اگر هنوز تصویربرداری کامل انجام نشده، CT بدون کنتراست و CTA/پرفیوژن یا MRI انجام دهید. 3 اگر علائم بهبود یافته و تصویربرداری نشان از بافت نکروزهٔ و سیع دارد، اغلب درمان طبی محافظهکارانه ترجیح داده میشود. 4 اگر انسداد بزرگ وجود دارد و تصویربرداری نشاندهندهٔ penumbra حتی در بازههای زمانی دیرتر است، ممکن است مداخله اندوواسکولار (ترومبکتومی/آنژیوپلاستی/استنت) بررسی شود. جمعبندی یک هفته پس از سکته، امکان آنژیوگرافی تشخیصی وجود دارد و آنژیوپلاستی در شرایط خاص (تنگی علامتدار، انسداد باقیمانده یا نیاز به بازسازی پس از ترومبکتومی) مطرح میشود، اما تصمیم نیازمند تصویربرداری دقیق، بررسی نوع سکته و ارزیابی مزایا/خطرات برای بیمار شماست. بهترین اقدام: تصویربرداری فوری و مشاورهٔ تیم سکته و نورواندوسکولار در مرکز درمانی شما.
