آیا کیست سپتوم دار نیاز به جراحی دارد؟

خلاصه کوتاه
با توجه به اندازه فعلی (۲۵ میلی‌متر) و کاهش جزئی نسبت به ۳۲ میلی‌متر قبلی، در اغلب موارد برای یک زن در سن باروری نیازی به جراحی فوری نیست.
معمولاً پیگیری سونوگرافی و بررسی و یژگی‌های ظاهری کیست تعیین‌کننده است.
توضیح کامل — چه چیزی معمولا اهمیت دارد
1 معنی «سپتوم‌دار» در سونوگرافی
- سپتوم = دیواره یا تیغه‌ای داخل کیست است.
سپتوم‌های نازک و صاف اغلب در کیست‌های خوش‌خیم (مثل بعضی کیست‌های تخمدانی یا کیست‌های چند حجره‌ای خوش‌خیم) دیده می‌شوند.
سپتوم‌های ضخیم، پره‌دار یا همراه با پاپیلاسیون (برآمدگی‌ جامد داخل کیست) یا اجزاء جامد می‌تواند نگرانی برای ضایعه پیچیده‌تر را افزایش دهد.
2 فاکتور‌های تصمیم‌گیرنده برای جراحی یا ادامه پیگیری
- سن بیمار (پیش از یائسگی یا پس از یائسگی)
- اندازه کیست: در زنان پیش از یائسگی کیست‌های ساده و کوچک (<5 سانتی‌متر) غالباً نیاز به جراحی ندارند و پیگیری می‌شوند.
- تغییرات در سونوگرافی: رشد سریع، افزایش تعداد یا ضخامت سپتوم‌ها، وجود اجزاء جامد یا پاپیلری، جریان خون افزایش‌یافته در داپلر، یا وجود آسیت همه از علائم هشدارند.
- علائم بالینی: درد شدید، نشانه‌های پیچ خوردگی تخمدان (torsion)، یا فشار/اختلال عملکردی و اضح از دلایل فوری جراحی‌اند.
- سابقه و ریسک فردی: سابقه سرطان تخمدان در خانواده، سن بالای یائسگی (در پس از یائسگی آستانه عمل پایین‌تر است) و نتایج غیرطبیعی مارکر‌های توموری می‌تواند مسیر درمان را تغییر دهد.
3 برای وضعیت شما (پیش‌فرض: زن پیش از یائسگی، اندازه فعلی 25 mm)
- پیشنهاد معمول: پیگیری با سونوگرافی تروانیکال تکراری در 6–12 هفته برای مشاهده تغییر اندازه و و یژگی‌ها.
چون اندازه کوچک و حتی کمی کاهش نشان‌دهنده احتمال خوش‌خیمی است.
- آزمایش‌های کمکی: در بیشتر زنان جوان پیش از یائسگی نیازی به مارکر تومور (مثل CA‑125) نیست مگر سونوگرافی ظواهر مشکوک یا سن بالا وجود داشته باشد.
در صورت تردید، پزشک ممکن است سونوگرافی داپلر یا MRI لگن را سفارش دهد.
- درمان دارویی: قرص‌های ضدبارداری خوراکی معمولاً کیست موجود را حل نمی‌کنند اما از تشکیل کیست‌های عملکردی جدید جلوگیری می‌کنند.
اگر پزشک برایتان دارویی تجویز کرده و کاهش اندازه اندک بوده، این پاسخ معمولی است؛ اما درمان دارویی اختصاصی برای همه کیست‌های سپتوم‌دار وجود ندارد.
- جراحی: در صورتی که کیست بزرگ شود، و یژگی‌های خطرناک نمایان شود، علائم بالینی قابل‌توجه ایجاد شود یا در صورت نگرانی از بدخیمی، پزشک جراحی (معمولاً لاپاراسکوپی و برداشت کیست
- cystectomy) را پیشنهاد می‌کند.
در مواردی که شک به تومور بدخیم وجود داشته باشد ممکن است برداشتن تخمدان (oophorectomy) یا اقدامات گسترده‌تر لازم شود.
4 چه زمانی باید سریعاً یا زودتر به پزشک مراجعه کنید
- درد ناگهانی و شدید یا تهوع و استفراغ (مشکل پیچ‌خوردگی)
- تب یا علائم عفونت
- خونریزی غیرطبیعی یا تغییر ناگهانی در وضعیت
5 توصیه‌های عملی برای شما
- پیگیری سونوگرافی تروانیکال در 6–12 هفته و مقایسه با سونوگرافی قبلی (ترجیحاً با ارائه گزارش قبلی و تصاویر به پزشک).
- در صورت تداوم یا تغییرات مشکوک در سونوگرافی، ارجاع به متخصص زنان و درخواست سونوگرافی داپلر یا MRI برای بررسی دقیق‌تر.
- اگر قصد بارداری دارید، حتماً این موضوع را با پزشک مطرح کنید تا تصمیم‌گیری در جهت حفظ باروری صورت گیرد (معمولاً در زنان جوان عمل حفظ تخمدان و برداشت کیست ترجیح داده می‌شود).
- اگر قبلاً دارو مصرف کردید، از پزشک بپرسید نوع دارو و هدف آن چه بوده (مثلاً قرص ضدبارداری یا داروی هورمونی دیگر) و آیا ادامه آن منطقی است.
نتیجه‌گیری کوتاه و توصیه نهایی
برای یک کیست سپتوم‌دار ۲۵ میلی‌متری در زن پیش از یائسگی، معمولاً جراحی لازم نیست مگر اینکه سونوگرافی و یژگی‌های مشکوک یا رشد پیوسته نشان دهد یا علائم بالینی شدید وجود داشته باشد.
پیگیری سونوگرافیک در 6–12 هفته و مشاوره با متخصص زنان بهترین اقدام فعلی است.
در صورت بروز درد شدید یا علائم هشداردهنده، سریعاً به اورژانس یا پزشک مراجعه کنید.
تذکر مهم
این پاسخ اطلاعات عمومی پزشکی ارائه می‌دهد و جایگزین معاینه حضوری، بررسی کامل سابقه پزشکی و تشخیص پزشک معالج شما نیست.
برای تصمیم نهایی با متخصص زنان و سونوگرافیست مشورت کنید.
isgoodforotherpeopleingoogle: 88