تداخل دارویی فلوکونازول و مترونیدازول با قرص سیپروترونکامپاند؟

خلاصه کوتاه و مستقیم:
خیر—در عموم موارد مترونیدازول یا فلوکونازول باعث کاهش اثر قرص سیپروترون‌کامپاند (محلول‌کننده هورمونی شامل سیپروترون استات + اتینیل‌استرادیول) نمی‌شوند. اما فلوکونازول می‌تواند متابولیسم هورمون‌ها را تغییر داده و غلظت آن‌ها را کمی افزایش دهد و هر دو (به‌ویژه اتینیل‌استرادیول و سیپروترون) و فلوکونازول می‌توانند فشار روی کبد ایجاد کنند؛ بنابراین احتیاط‌های مشخص لازم است.
شرح دقیق‌تر و مکانیزم‌ها:
- مترو‌نیدازول: تداخل کلینیکی معناداری با قرص‌های ترکیبی هورمونی (مثل سیپروترون‌کامپاند) که باعث کاهش اثربخشی آن‌ها شود، شناخته‌شده نیست.
بنابراین مصرف مترونیدازول معمولاً نیاز به تغییر در روش جلوگیری ندارد.
تنها هشدار مشخص در رابطه با مترونیدازول اجتناب از مصرف الکل (واکنش شبه-دیسولفیرام) و در صورت مصرف طولانی یا همزمان با وارفارین، افزایش INR است (اگر داروی رقیق‌کننده خون مصرف می‌کنید، به پزشک اطلاع دهید).
- فلوکونازول: از خانواده آزول‌ها است و روی آنزیم‌های کبدی (مثلاً CYP450، به‌ویژه CYP3A4 و CYP2C9/19) تأثیر می‌گذارد.
این می‌تواند منجر به افزایش غلظت دارو‌های متابولیزه‌شده توسط این آنزیم‌ها شود.
اتینیل‌استرادیول نیز تا حدی توسط این مسیر‌ها متابولیزه می‌شود؛ بنابراین فلوکونازول ممکن است غلظت هورمونی را افزایش دهد و در نتیجه احتمال برخی عوارض جانبی هورمونی (مثلاً تهوع، حساسیت پستان، افزایش فشار لخته‌خونی) را کمی بالا ببرد.
اما فلوکونازول تداخلی که باعث کاهش اثر پیشگیری بارداری یا کاهش اثربخشی سیپروترون‌کامپاند شود، ایجاد نمی‌کند.
نکات ایمنی و عملی برای شما:
1 زمان‌بندی مصرف (ظهر برای مترونیدازول/فلوکونازول و شب برای سیپروترون‌کامپاند) عملاً در جلوگیری از تداخل‌های متابولیک تأثیر چندانی ندارد؛ زیرا تداخل‌ها بیشتر مربوط به تغییرات متابولیسم در کبد است نه تداخل در جذب هم‌زمان.
2 اگر فلوکونازول را برای یک دوز تک یا دوره کوتاه (مثلاً 1 دوز 150 میلی‌گرم یا چند روز) استفاده می‌کنید، در عمل احتمال بروز مشکل جدی بسیار کم است.
اگر فلوکونازول را به‌صورت طولانی‌مدت یا با دوز‌های بالا مصرف می‌کنید، احتیاط و پیگیری بیشتری لازم است.
3 هشدار کبدی: هر سه دارو (خصوصاً ترکیب هورمونی و فلوکونازول) می‌توانند باعث مشکلات نادر کبدی شوند.
اگر سابقه بیماری کبدی دارید یا علائمی مثل زردی پوست/چشم، درد شدید شکم، ادرار تیره یا مدفوع کم‌رنگ داشتید، فوراً به پزشک مراجعه کنید.
4 خطر لخته خون: اتینیل‌استرادیول (در ترکیب) خطر ترومبوز وریدی را افزایش می‌دهد؛ اگر سابقه لخته، سیگار کشیدن (خصوصاً بالای 35 سال)، چاقی شدید یا عوامل زمینه‌ای دارید، به پزشک اطلاع دهید.
فلوکونازول ممکن است غلظت هورمونی را کمی بالا ببرد و به‌ندرت می‌تواند این خطر را اندکی تشدید کند—اما در مصرف کوتاه‌مدت معمولاً مشکل شایع ایجاد نمی‌شود.
5 نیاز به روش کمکی پیشگیری؟ نه معمولاً. مترو‌نیدازول و فلوکونازول تضعیف‌کننده اثربخشی قرص‌های ترکیبی نیستند، پس نیازی به روش پشتیبان در اغلب موارد نیست مگر پزشک شما دستور دیگری بدهد.
چه زمانی با پزشک یا فوریت تماس بگیرم:
- علائم کبدی (زردی، درد شدید قسمت راست بالای شکم، خستگی شدید، تهوع و استفراغ ادامه‌دار)
- درد یا تورم ناگهانی در پاها یا تنگی نفس/درد قفسه سینه (علائم احتمالی لخته)
- واکنش حساسیتی شدید (راش، تورم صورت/لب/گلو، سختی در تنفس)
توصیه نهایی:
اگر دارو‌ها را طبق نسخه مصرف می‌کنید و دوره‌ها کوتاه است، ادامه دهید ولی دارو‌های جدید و وضعیت کبد یا هر داروی دیگر (مثل رقیق‌کننده‌های خون) را به پزشک/داروساز اطلاع دهید.
در صورت هر علامت غیرعادی یا سابقه کبدی/لختگی، با پزشک مشورت کنید تا در صورت نیاز آزمایش‌های کبدی یا بررسی بیشتر انجام شود.
اگر مایل باشید بفرمایید دوز و مدت زمان مصرف فلوکونازول و مترونیدازول را هم بگویید تا پاسخ دقیق‌تر و متناسب با شرایط شما بدهم.