سلام؛
توضیحاتی که میدهم بر اساس دانش پزشکی عمومی است و جایگزین ویزیت حضوری نیست، اما نکات کلیدی که باید بدانید:
1 آیا این حالت میتواند طبیعی باشد؟
- بله. بسیاری از داروهای پروژتینی که برای آندومتریوز تجویز میشوند (داروهایی که هورمون پروژسترون یا نماهای آن را میدهند) در ماههای اول درمان باعث نامنظمی خونریزی و لکهبینی میشوند.
در بعضی بیماران این نامنظمی به صورت خونریزی طولانیتر یا پرخونتر ظاهر میشود.
معمولاً الگوی خونریزی در ۳ ماه اول ناپایدار است و به تدریج در ۳–۶ ماه بعد بهبود مییابد.
2 علل احتمالی خونریزی زیاد در هنگام مصرف دارو
- پاسخ گذرا به هورمون (بسیار شایع در ماههای اول).
- فراموشی یا مصرف نامنظم قرص (برداشت هورمونی میتواند باعث خونریزی شود).
- وجود ضایعه رحمی مثل فیبروم، پولیپ یا آدنومیوز که میتواند خونریزی را تشدید کند.
- بارداری یا حاملگی خارج از رحمی — اگر احتمال دارد باید تست بارداری انجام شود.
- اختلالات انعقادی یا تداخل با داروهای رقیقکننده خون.
- عفونت یا التهاب نادرتر.
3 چه زمانی این خونریزی را جدی بگیریم و فوراً به پزشک یا اورژانس مراجعه کنیم؟
- اگر خونی که دفع میکنید بهقدری زیاد است که یک پد یا تامپون را در کمتر از یک ساعت خیس میکند و این وضعیت ادامه دارد؛
- اگر لختههای خیلی بزرگ عبور میکنید (مثلاً بزرگتر از دو–سه سانتیمتر)؛
- اگر علائم کمخونی یا شوک دارید: سرگیجه شدید، تپش قلب خیلی سریع، تنگی نفس، گیجی یا غش؛
- تب بالا یا ترشح بدبو از ناحیه تناسلی (نشانه عفونت).
4 چه کارهای عملی میتوانید الان انجام دهید؟
- تا وقتی پزشک نگفته، دارو را قطع نکنید؛ قطع ناگهانی بعضی هورمونها میتواند الگوی خونریزی را بدتر کند.
- آزمایش بارداری (بتا-هرف) انجام دهید اگر قاعدگیتان ممکن است حاملگی را رد نکند.
- اگر علائم کمخونی دارید یا خونریزی ادامهدار است، آزمایش خون (CBC) برای بررسی هموگلوبین و آهن توصیه میشود.
- برای کاهش درد و خونریزی موقت: داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی مثل ایبوپروفن یا مفنامیک اسید میتوانند کمک کنند (مگر اینکه منع مصرف داشته باشید).
- در صورت نیاز و با نظر پزشک، داروهای ضدخونریزی مثل ترانکزامیک اسید برای چند روز ممکن است تجویز شود (قبل از مصرف، تاریخچه ترومبوز و شرایط منع مصرف را بررسی کنید).
- از مصرف همزمان آسپرین یا داروهای رقیقکننده خون بدون نظر پزشک خودداری کنید.
5 چه بررسیهای پزشکی ممکن است لازم باشد؟
- معاینه تخصصی زنان و سونوگرافی لگنی برای رد فیبروم، پولیپ یا سایر علل رحمی؛
- تست بارداری؛
- آزمایش خون (CBC، در صورت لزوم آزمایشهای انعقادی)؛
- بررسی سابقه دارویی و تداخلات؛
- تنظیم یا تغییر نوع درمان هورمونی اگر خونریزی غیرقابلتحمل یا مزمن باشد (مثلاً تغییر پروژستین، استفاده از IUD لوونورژسترل، یا سایر گزینههای درمانی آندومتریوز).
6 نکات نهایی و توصیهها
- با پزشک معالجتان یا کلینیک زنان تماس بگیرید و شرح حال کامل بدهید: میزان و الگوی خونریزی، وجود ضعف یا سرگیجه، مصرف داروهای دیگر و اینکه آیا قرصها را دقیقاً در یک ساعت مشخص میخورید یا نه.
- اگر خونریزی شدید یا علائم کمخونی وجود دارد، سریعاً پیگیری کنید (اورژانس یا مطب پزشک).
اگر دوست دارید میتوانم بر اساس چند جزئیات بیشتر راهنمایی دقیقتری بدم: نام دقیق دارو (کاتالوگ یا بستهبندی)، دوز و اینکه آیا قرصها را هر روز سر ساعت مشخص مصرف میکنید یا نه، سابقه فیبروم/پولیپ، و علائمی مثل سرگیجه یا تنگی نفس.