درمان برفک دهان نوزاد چگونه است؟

سلام،
نگرانی شما طبیعی است و خوشبختانه بیشتر موارد برفک دهان نوزاد قابل درمان‌اند.
پاسخ به سؤالات شما به‌صورت خلاصه و سپس جزئیات عملی:
1 آیا دوباره نیستاتین مصرف کنم؟
- بله، اگر تشخیص پزشک یا شما مطمئن هستید که این برفک واقعی کاندیدیازیس است، معمولاً می‌توانید دوره کامل نیستاتین را شروع یا تکمیل کنید.
دلیل اینکه دو روز مصرف قبلی برگشت ایجاد کرده این است که دورهٔ درمان خیلی کوتاه بوده است.
2 دوز و مدت‌زمان مناسب چیست؟
- داروی رایج: نیستاتین خوراکی (suspension) 100000 واحد/میلی‌لیتر.
- دوز معمول برای نوزادان: 1 میلی‌لیتر (100000 واحد) چهار بار در روز، با استفاده از قطره یا گاز استریل که روی نقاط سفید زده می‌شود.
قبل از شیردهی یا تغذیه بهترین زمان است.
- مدت درمان: معمولاً 7 تا 14 روز و توصیه می‌شود حداقل 48 ساعت بعد از محو شدن ضایعات ادامه دهید تا بازگشت کمتر شود.
اگر پس از 48–72 ساعت تغییری نبینید یا وضعیت بدتر شد، به پزشک مراجعه کنید.
- نکته‌ای درباره کاربرد: قطره را طوری قرار دهید که با ضایعات دهانی تماس پیدا کند و نوزاد را بعد از مصرف شست‌و‌شوی دهان نکنید تا دارو زمان کافی برای اثر داشته باشد.
3 چرا دوباره برفک زده؟ دلایل شایع بازگشت:
- دوره درمان قبلی خیلی کوتاه بوده (فقط 2 روز کافی نیست).
- منبع عفونت (مثلاً دهان یکی از اعضای خانواده یا نوک شیشه/پستانک) هنوز آلوده است و دوباره نوزاد را مبتلا می‌کند.
- ضدعفونی ناقص شیشه شیر، پستانک یا برس‌ها.
- سیستم ایمنی نوزاد هنوز در حال تکامل است و در بعضی نوزادان برفک راحت‌تر عود می‌کند.
- به ندرت وجود عوامل زمینه‌ای (مثلاً مصرف اخیر آنتی‌بیوتیک، بیماری سیستمیک یا اختلال ایمنی) — اگر تکرار‌های مکرر رخ دهد، باید بررسی شود.
4 نکات مهم برای ضدعفونی و پیشگیری (مهم برای شما که فرمودید شیشه را می‌جوشانید):
- شیشه شیر، سرشیشه و پستانک را ابتدا با آب گرم و مایع ظرف‌شویی و برس مخصوص تمیز کنید، سپس یا 5–10 دقیقه بجوشانید یا از دستگاه استریل‌کننده بخار استفاده کنید.
- پس از جوشاندن، پارچهٔ تمیز قرار ندهید؛ بگذارید در هوای تمیز خشک شوند یا داخل ظرف استریل بمانند.
- برس‌ها و محل‌های پنهان (داخل سرشیشه، حلقهٔ پلاستیکی) را خوب پاک کنید؛ گاهی آلودگی در این فضا‌ها می‌ماند.
- اگر یکی از بزرگسالان در خانه نشانهٔ برفک دهانی (سوزش، لکه‌های سفید روی زبان یا لثه) دارد، او هم باید درمان شود و از بوسیدن کودک روی صورت/دهان خودداری کند.
- شستن مکرر دست‌ها قبل از تماس با سر شیشه، نوک پستانک یا دهان نوزاد.
5 چه موقع به پزشک مراجعه کنید یا درمان دیگری لازم است؟
- اگر با 7 روز درمان موضعی پیشرفتی نبود یا بعد از 2 هفته ضایعات ادامه داشت.
- اگر نوزاد تب دارد، خوب تغذیه نمی‌کند، وزن کم کرده یا علائم سیستمیک دارد.
- در موارد مقاوم یا عودکننده ممکن است پزشک داروی خوراکی سیستمیک مانند فلوکونازول تجویز کند (معمولاً تحت نظر پزشک و با دوز مشخص بر اساس وزن). هرگز بدون مشورت پزشک داروی خوراکی قوی ندهید.
6 تشخیص ساده از باقی مانده شیر:
- برفک (کاندیدا) پلاک‌های سفید نقره‌ای است که اغلب با کشیدن پاک نمی‌شود یا ممکن است جا‌های کمی خونریزی ایجاد شود.
باقیماندهٔ شیر به‌راحتی پاک می‌شود و زیر آن مخاط صورتی سالم است.
خلاصهٔ عملی برای شما الآن:
- دوره کامل نیستاتین را طبق دوز بالا (1 ml چهار بار روزی از قطره 100000 U/ml) به مدت کل 7–14 روز و حداقل 48 ساعت پس از پاک شدن ضایعات ادامه دهید.
- شیشه‌ها و پستانک‌ها را با دقت بشویید و روزانه یا پس از هر استفاده بجوشانید/استریل کنید؛ برس‌ها و قطعات درزدار را خوب تمیز کنید.
- از بوسیدن دهان نوزاد خودداری کنید و اگر هر یک از اعضای خانواده علائم دهانی دارد، برای معاینه درمان شوند.
- اگر بعد از 48–72 ساعت بهتر نشد یا علائم عمومی وجود داشت به پزشک اطفال مراجعه کنید.
اگر دوست دارید می‌توانم متن فارسی کوتاهی برای ارائه به پزشک یا داروخانه آماده کنم یا به‌صورت مرحله‌ای نحوهٔ ضدعفونی شیشه‌ها را بنویسم.
آرزوی سلامت برای پسر کوچولوتان.