آیا کیست سپتوم درمان می شود؟

سلام
— نکات مهم درباره کیست سپتوم (کیست با سپتوم) در تخمدان:
1 ابتدا یک توضیح کوتاه
- «کیست سپتوم» یعنی کیستِ تخمدان که داخل آن تیغه یا جداکننده (سپتوم) دیده می‌شود.
این یافته می‌تواند مربوط به کیست‌های «عملکردی» ساده، اندومتریوما (کیست شکلاتی)، کیست‌های پیچیده یا توده‌های خوش‌خیم/کمی مشکوک باشد.
رفتار و درمان کاملاً بستگی به اندازه، ظاهر سونوگرافیک (ضخامت سپتوم، وجود برجستگی یا بخش‌های جامد، جریان عروقی)، سن و علائم بیمار دارد.
2 اندازه: لطفاً واحد اندازه‌گیری را تأیید کنید
- شما نوشتید "4.35 م م" — اگر واقعاً میلی‌متر است (مثلاً 4.35 mm) این بسیار کوچک و معمولاً غیرمهم است.
اما غالباً مقصود
4.35 سانتی‌متر (43.5 mm) یا
4.35 cm است که معنی‌دار است.
لطفاً واحد را روشن کنید تا راهنمایی دقیق بدهم.
3 آیا دارو (قرص‌های هورمونی) جواب می‌دهد؟
- در خانم‌های در سن باروری: قرص‌های ضدبارداری خوراکی معمولاً از تشکیل کیست‌های عملکردی جدید جلوگیری می‌کنند اما معمولاً کیست‌های موجودِ پیچیده یا کیست‌هایی با سپتوم ضخیم را به سرعت کوچک نمی‌کنند.
بنابراین:
- اگر کیست عملکردی و ساده باشد: اغلب با پیگیری سونوگرافی دوره‌ای خودبه‌خود کوچک یا ناپدید می‌شود.
قرص می‌تواند از عود جلوگیری کند.
- اگر سپتوم‌ها نازک و بدون برجستگی/بخش جامد باشند و کیست کمتر از حدود 5 سانتی‌متر باشد، بسیاری از متخصصین پیشنهاد پیگیری (بدون عمل فوری) را می‌دهند.
- اگر سپتوم ضخیم، با برجستگی، نودول یا افزایش جریان عروقی باشد یا اگر کیست بزرگ یا در حال رشد باشد یا بیمار پس‌از یائسگی باشد، معمولاً نیاز به ارزیابی بیشتر و اغلب جراحی است.
4 چه زمانی عمل لازم است؟
- مواردی که معمولاً به جراحی نیاز دارند:
- علامت‌دار بودن شدید (درد مداوم یا برگشت‌ناپذیر)
- اندازه بزرگ (معمولاً >5–10 cm بسته به وضعیت)
- یافته‌های سونوگرافی مشکوک: سپتوم ضخیم، بخش‌های جامد، پاپیولیشن، افزایش خوشه‌ای عروق
- افزایش نشانگر‌های توموری (مثلاً CA-125 در زنان یائسه یا در موارد مشکوک)
- عدم کاهش یا رشد کیست در پیگیری‌های زمانی
- نوع عمل: اغلب لاپاراسکوپی و سیستکتومی (برداشتن کیست با حفظ تخمدان) در صورت امکان برای حفظ باروری توصیه می‌شود.
5 پیشنهادات عملی برای شما فعلاً
- ابتدا واحد اندازه را تأیید کنید (mm یا cm) و بگویید در سن یائسگی هستید یا نه و آیا درد یا خون‌ریزی یا مشکلات قاعدگی دارید؟
- اگر شما در سن باروری هستید و کیست حدود 4–4.5 cm و در سونوگرافی سپتوم‌ها نازک و بدون بخش جامد است: معمولاً گزینه معقول پیگیری با سونوگرافی تکراری در 6–8 هفته است.
در صورت ثابت ماندن یا بزرگ‌تر شدن، تصمیم برای انجام MRI، آزمایش CA-125 (در صورت لزوم) یا ارجاع به جراحی گرفته می‌شود.
- اگر سپتوم‌ها ضخیم، چندبخشی یا همراه با بخش جامد باشند یا اگر درد دارید: بهتر است سریع‌تر به متخصص زنان مراجعه کنید؛ ممکن است نیاز به بررسی‌های تکمیلی یا جراحی باشد.
- مصرف قرص ضدبارداری صرفاً باید با نظر پزشک باشد؛ این قرص‌ها کیست‌های عملکردی آینده را کاهش می‌دهند ولی تضمینی برای کوچک شدن کیست سپتوم پیچیده نیستند.
6 چه آزمایش‌ها و تصاویر می‌تواند مفید باشد
- سونوگرافی ترانس واژینال با گزارش دقیق (ابعاد، ضخامت سپتوم، وجود پاپیلا یا بخش جامد، جریان داپلر)
- در صورت تردید: MRI لگن برای تمایز بافتی بهتر
- در صورت مشکوک بودن یا سن بالا: CA-125 و سایر نشانگر‌ها
7 نشانه‌های هشدار (بلافاصله مراجعه کنید)
- درد شدید یک‌طرفه شکم، تب، تهوع و استفراغ شدید، سرگیجه یا اغماء (ممکن است پارگی یا پیچ‌خوردگی تخمدان باشد)
خلاصه کوتاه و عملی:
- اگر واقعاً اندازه ~4 cm و سپتوم نازک و بدون بخش جامد دارید: غالباً نیازی به عمل فوری نیست؛ پیگیری سونوگرافی 6–8 هفته‌ای معمول است.
قرص ممکن است از ایجاد کیست جدید جلوگیری کند اما معمولاً کیست فعلی را از بین نمی‌برد.
اگر سپتوم ضخیم، بخش جامد، رشد یا علائم دارید یا یائسه هستید — ارزیابی سریع‌تر و احتمالاً جراحی لازم است.
اگر مایلید دقیق‌تر راهنمایی کنم، لطفاً بگویید: واحد اندازه‌گیری (mm یا cm)، سن و آیا علائمی مثل درد دارید یا نه؟ همچنین اگر متن گزارش سونوگرافی را دارید، آن را ارسال کنید تا توصیه دقیق‌تری بدهم.