فاصله گرفتن روکش ایمپلنت از لثه به چه علتی است؟

پاسخ کوتاه:
فاصله‌ای که بین لبه‌ی روکش ایمپلنت و لثه ایجاد می‌شود می‌تواند دلایل مختلفی داشته باشد و نیاز به بررسی سریع دارد.
اگر فقط یک شکاف کوچک بدون درد است، معمولاً ضرورتی برای اورژانس وجود ندارد اما باید هرچه زودتر به دندان‌پزشک مراجعه کنید.
در صورت درد، تورم، خونریزی یا افزایش شل شدگی، مراجعه فوری لازم است.
علل شایع فاصله یا جدا شدن روکش ایمپلنت از لثه:
- نوع اتصال روکش: اگر روکش با چسب (cement-retained) ثابت شده، شسته یا از بین رفتن چسب (washout) یا اشتباه در فیکساسیون می‌تواند باعث فاصله شود.
اگر روکش پیچی (screw-retained) باشد، شل شدن یا شکست پیچ اباتمنت ممکن است عامل باشد.
- التهاب و عفونت اطراف ایمپلنت (پری‌ایمپلانتیت): تحلیل استخوان و پسروی لثه ناشی از التهاب می‌تواند باعث ایجاد فضای بین روکش و لثه شود و لق شدن پروتز را تشدید کند.
- مشکلات هم‌راستایی یا فشار‌های اکلوزالی: ضربه یا فشار‌های زیاد (بروکسیزم، جویدن غذای سفت) می‌تواند فیت روکش را تحت فشار قرار دهد و باعث جدا شدن یا شکست چسب/پیچ شود.
- عیوب پروتز یا حاشیه نامناسب: فرایند ساخته شدن یا چسباندن روکش اگر دقیق نباشد، حاشیه ناقص ایجاد می‌شود که با گذر زمان شکاف نمایان می‌شود.
- شکست ساختاری روکش یا اباتمنت: ترک یا شکست قسمت‌های داخلی روکش یا اباتمنت می‌تواند منجر به فاصله یا لق شدن شود.
اقدامات فوری که خودتان می‌توانید انجام دهید:
- روی آن طرف نجوید و از غذا‌های نرم استفاده کنید.
- ناحیه را با آب و لرم یا سرم شست‌وشوی نمکی (یک قاشق چای‌خوری نمک در یک لیوان آب گرم) به آرامی شست‌وشو دهید.
- اگر روکش کامل جدا شد و در دهان است، آن را پیدا کنید و در ظرف تمیز نگه دارید (ممکن است قابل چسباندن مجدد باشد). اگر روکش را بلعیدید یا تنفسی شد، فوراً مراجعه کنید.
- از تلاش برای چسباندن روکش با چسب‌های خانگی یا چسب دندان استفاده نکنید — ممکن است باعث آسیب یا آلوده شدن شود و کار دندان‌پزشک را مشکل‌تر کند.
چه زمانی باید فوراً به دندان‌پزشک مراجعه کرد:
- درد شدید، تورم یا تب
- خونریزی مداوم یا ترشح چرکی (نشانه عفونت)
- افزایش حرکت یا لق شدن پروتز یا خود ایمپلنت
- مشکل تنفس یا بلع
در غیر موارد فوق، وقت گرفتن طی چند روز تا یک هفته برای معاینه و تصویربرداری (رادیوگرافی) مناسب است.
چه کاری دندان‌پزشک ممکن است انجام دهد:
- بررسی بالینی و رادیوگرافیک (پری‌آپیکال یا CBCT در صورت لزوم) برای بررسی وضعیت استخوان، موقعیت اباتمنت و سلامت ایمپلنت
- تشخیص اینکه روکش پیچی است یا چسبی و اقدام مناسب: محکم کردن پیچ یا استخراج و تعمیر/تعویض پیچ، یا پاک‌سازی آلودگی و چسباندن مجدد روکش با تکنیک و سیمان مناسب
- در صورت وجود پری‌ایمپلانتیت: پاک‌سازی (debridement)، درمان آنتی‌بیوتیکی در صورت نیاز، و در موارد پیشرفته درمان‌های باز و بازسازی استخوانی
- اصلاح اکلوزال (تنظیم تماس‌های ناصحیح) یا ساخت مجدد روکش در صورت نیاز
پیشگیری و نکات نگهداری:
- بهداشت دقیق دهان و مسواک‌زدن بین پروتزی و نخ دندان مخصوص ایمپلنت
- مراجعه منظم به دندان‌پزشک برای چک‌ها و جرم‌گیری تخصصی
- در صورت دندان‌قروچه یا فشار شدید، استفاده از محافظ شب (نایت‌گارد)
- گزارش هرگونه احساس لقی، درد یا خونریزی به‌محض بروز
خلاصه و توصیه عملی برای شما:
- امشب از آن سمت نجوید، ناحیه را با آب نمکی شست‌وشو دهید و روکش را اگر جدا شده پیدا و نگه دارید.
- در صورت درد، تورم یا ترشح، فوراً به مطب یا مرکز درمانی مراجعه کنید.
اگر فقط احساس عبور هوا و شکاف کوچک و بدون علائم دیگر است، ظرف چند روز با دندان‌پزشک تماس بگیرید تا معاینه و رادیوگرافی انجام شود و تصمیم برای چسباندن مجدد یا تعمیر گرفته شود.
- ارسال عکس از دهان به دندان‌پزشک (در صورت امکان) می‌تواند کمک کند تا اولویت و فوریت بهتر تعیین شود.
در صورت نیاز می‌توانید اطلاعات بیشتر درباره نوع روکش (پیچی یا چسبی)، زمان قراردادن ایمپلنت و علائم همراه (درد، خونریزی، ترشح) را بفرستید تا راهنمایی دقیق‌تری بدهم.